El Bakımı İçin Doğal Yöntemler
El bakımı için mutfakta çok malzemeli karışımlar hazırlamak gerekmez. Elleri yıpratan etkenleri azaltmak, cildi nazikçe temizlemek ve kaybolan nemi yerine koymak çoğu günlük bakım rutininin temelini oluşturur.
Buradaki “doğal yöntemler”; bal, limon, yumurta veya sıcak bitki suları gibi ev yapımı tarifler değil, ellerin doğal koruyucu tabakasını destekleyen sade alışkanlıklardır. Çiğ gıda ve yoğun kokulu karışımlar tahriş ya da alerji yapabilir; çatlamış cilde sürülmeleri hijyen sorununa da yol açabilir.
1. Ellerinizi gerektiği kadar ve nazikçe yıkayın
Ellerinizi temiz, akan ılık veya serin suyla ıslatın; sade sabunu avuç içine, el sırtına, parmak aralarına ve tırnak çevresine yayın. En az 20 saniye ovaladıktan sonra tamamen durulayın. Çok sıcak su, elleri mikroplardan daha iyi arındırmaz; cildin kuruluk hissini artırabilir.
Eller kirliyken veya yemek hazırlama, tuvalet kullanma ve çöp toplama gibi gerekli durumlarda yıkamayı azaltmayın. Kuruluk oluşuyorsa çözüm hijyenden vazgeçmek değil, daha nazik ürün seçmek ve yıkama sonrasında nemlendirmektir.
2. Kurularken ovalamak yerine tampon yapın
Sabun kalıntısını özellikle parmak aralarından iyice uzaklaştırın. Ardından temiz bir havluyla elleri ovalamadan tampon hareketlerle kurulayın. Parmak aralarının sürekli ıslak kalmamasına dikkat edin; krem uygulamadan önce cilt hafif nemli olabilir.
Ortak kullanılan nemli havlular yerine temiz ve kuru bir havlu tercih edin. Yüzük takıyorsanız yıkama sırasında çıkarıp yüzüğün altını ve parmak aralarını da kurutun.
3. Nemlendiriciyi hafif nemli cilde sürün
Yıkamadan hemen sonra, eller hâlâ hafif nemliyken parfümsüz ve renklendiricisiz bir krem veya merhem sürün. Çok kuru ellerde tüp ya da kavanozda satılan yoğun kremler, ince losyonlardan daha uzun süre rahatlık sağlayabilir.
Ürünü yalnızca avuç içine değil, daha kolay kuruyan el sırtına, parmaklara ve tırnak çevresine de dağıtın. Sürdüğünüz ürün yanma, kalıcı kızarıklık veya kaşıntı yaparsa kullanmayı bırakın.
4. Çok kuru eller için gece bakımını sade tutun
Akşam elleri nazikçe yıkayıp kuruladıktan sonra parfümsüz yoğun kremi ince bir tabaka hâlinde sürün. Ürün çarşafa bulaşıyorsa üzerine temiz pamuklu eldiven giyebilirsiniz. Eldivenleri her kullanımdan sonra yıkayıp tamamen kurutun.
Plastik veya hava geçirmeyen eldivenleri gece boyunca kullanmayın. Limon, karbonat, sirke, kolonya ve sert peelinglerle kuruluğu gidermeye çalışmak cilt bariyerini daha fazla zorlayabilir.
5. Su ve temizlik ürünleriyle çalışırken eldiven kullanın
Bulaşık yıkarken, yüzey temizlerken veya bahçeyle uğraşırken uygun koruyucu eldiven kullanın. Eldivenin içine su kaçarsa çıkarıp ellerinizi kurulayın; ıslak eldiveni uzun süre kullanmayın.
Uzun işlerde terlemeyi azaltmak için temizlik eldiveninin altına ince pamuklu eldiven giymek rahat olabilir. Lateks veya eldiven malzemesi kaşıntı yapıyorsa farklı bir malzeme seçin ve belirti sürerse değerlendirme alın.
6. Ellerinizi soğuk ve güneşten koruyun
Soğuk ve rüzgârlı havada dışarı çıkarken kuru, sıcak tutan eldiven giyin. Islanan eldiveni değiştirin. Kapalı ortamdaki çok kuru hava ellerinizi etkiliyorsa ortam nemini dengede tutmak da yardımcı olabilir.
Gündüz dışarı çıkmadan önce el sırtına geniş spektrumlu, suya dayanıklı SPF 30 veya üzeri güneş koruyucu uygulayın. El yıkama ürünü uzaklaştırabileceği için dışarıda kalacaksanız etiketteki yenileme talimatını izleyin.
7. Geçmeyen kızarıklık ve çatlakları değerlendirin
Yoğun nemlendirmeye ve koruyucu alışkanlıklara rağmen kızarıklık, kaşıntı, yanma, su toplaması, ağrılı çatlak veya kanama sürüyorsa dermatoloğa başvurun. El egzaması ve temas alerjisi sıradan kurulukla karışabilir.
Akıntı, irin, hızla artan ağrı veya yayılan kızarıklık varsa gecikmeden sağlık değerlendirmesi alın. Reçeteli krem kullanıyorsanız uygulama sıklığını tedaviyi düzenleyen hekimle belirleyin.
Günlük el bakımı için kısa sıra
- Ellerinizi gerektiğinde sade sabunla ve ılık suyla yıkayın.
- Temiz havluyla tampon yaparak kurulayın.
- Hafif nemli cilde parfümsüz krem sürün.
- Su, deterjan, soğuk ve güneş temasını uygun korumayla azaltın.
- Süren çatlak ve döküntüyü ev yapımı karışımlarla kapatmayın.
Kaynaklar: Amerikan Dermatoloji Akademisi: El yıkamaya bağlı kuruluk ve CDC: El yıkama.
